El Cumpleaños

Zaterdag was het – helaas – mijn verjaardag en hoewel ik dat zelden of nooit uitbundig vier, stond iedereen erop om toch iets speciaals te doen. De verjaardag begon al de vrijdagavond met een dinnertje met Patricio en zus Dani. Doordat Dani zaterdag moest werken, kon zij er niet bij zijn op mijn officiële verjaardagsfeestje en dus wilde zij op voorhand met mij vieren. En dus gingen we met zijn drieën naar Belgrano, één van de betere wijken van Buenos Aires, om er Chinees te gaan eten gevolgd door een heerlijk ijsje. Doordat heel veel Argentijnen van Italiaanse afkomst zijn, hebben ze hier een fantastische ijsjestraditie. Maar goed, na het eten keerden we terug naar huis waar moeder Olga ons opwachtte met Argentijnse champagne. Doordat de familie net had ontdekt dat ik graag aardbeien lust, worden ze per kilo aangevoerd (ja, het is echt overdreven) en dus werd het geweldige idee geopperd om de champagne te mengen met gepureerde aardbeien. Op de eerste foto zie je Dani in de weer met de keukenrobot, op de tweede foto het resultaat. Het ziet er misschien lekker uit, maar ik zou het niet echt aanbevelen.

Toen ik de dag van mijn verjaardag opstond, stond een lekker ontbijt voor mij klaar met koffie en facturas (kleine zoete koffiekoeken). Elke zaterdagmorgen komt ook de plantenman langs, een plaatselijke sukkelaar die plantjes verkoopt en doorgaans koopt Olga elke week een plantje van hem. Deze week werd een plantje voor mij gekocht, met roze bloemen, in het midden van de foto. Zo heb ik al meteen een plantje voor mijn appartement (dat ik nog steeds niet heb gevonden).

Maar het eigenlijke feest was pas voor ’s avonds voorzien. Een aantal vrienden waren ten huize Perez uitgenodigd voor pizza’s, gemaakt door Patricio, en empanadas. Op de foto’s zie je alle genodigden. Op foto 1: Silvi en haar echtgenoot Jorge en ik; foto 2: Gonza, Nestor (het lief van Olga), Carla en Jime; foto 3: Jime, Olga en Nestor; foto 4: Jime en Gonza. En bij een verjaardag hoort natuurlijk een lekkere taart, ook in Argentinië, en omdat ik nu eenmaal een Belg ben, hadden ze natuurlijk een chocoladetaart uitgekozen.

Na het feestje bij de familie Perez trokken we, zonder Olga en Nestor, naar het stadscentrum. In een club, Niceto, waren er een aantal optredens van ‘electropop’ groepen. Zeer obscuur en wisselend van kwaliteit, maar de eigenlijke reden waarom we naar daar trokken was om de ‘top of the bill’ van de avond te zien: La Terremoto de Alcorcon. La Terremoto (de aardbeving) is een 59-jarige zangeres uit Spanje, die wereldberoemd werd door haar parodie op ‘Hung Up’ van Madonna. Video te bekijken op:
http://video.google.nl/videoplay?docid=3681421128034318523
Sindsdien trekt La Terremoto de (vooral Spaanstalige) wereld rond met haar parodieën op wereldhits van Madonna, Kylie Minogue of Gloria Gaynor en met geweldig veel succes. Iedereen ging uit de bol en La Terremoto wist van geen ophouden. Fantastische ambiance en een optreden dat je eens moet meemaken als je ooit de kans krijgt. Uiteindelijk verlieten we de club rond 4u30 om nog een laatste glas te gaan drinken en dan de bus te nemen naar huis (ja, openbaar vervoer heb je hier 24 uur per dag). Tegen 6u30 lag ik dan eindelijk in mijn bed na een heel lange maar mooie verjaardagsdag.

El Barrio

Boulogne-Sur-Mer – dat in niets lijkt op het Franse equivalent – is een voorstad van extremen. Als ik door het raam in de woonkamer naar buiten kijk, zie ik honderd meter verder een halve sloppenwijk waar de miserie en de armoede van de muren druipt. Als ik door het raam van mijn slaapkamer naar buiten kijk, dan zie ik achter onze tuin de villa’s en de grote auto’s die Boulogne het valse aanzien geven van een rijke, residentiële voorstad. De kloof tussen rijk en arm is op weinig plaatsen zo zichtbaar als hier en wij zitten er letterlijk en figuurlijk middenin: de middenklasse met aan de voorkant de criminaliteit die het gevolg is van de armoede en aan de achterkant de criminaliteit die de armoede van anderen creëert. De criminaliteitsgraad in de buurt is dan ook vrij groot, het gevaar om overvallen te worden is reëel. Vandaar dat Patricio mij een plannetje van de buurt tekende met daarop een aantal referentiepunten en vooral met de zones waarin ik mij beter niet begeef. ‘Danger!!!’ op slechts een steenworp van waar ik voorlopig verblijf. En ik gooi niet ver, dus dat belooft.

En toch, onveilig voel ik mij niet en er is ook geen enkele reden tot paniek. Huize Perez is één van de weinige huizen in de buurt waar nog nooit is ingebroken en het ziet er niet naar uit dat daar spoedig verandering in zal komen. Daar zijn twee redenen voor. Ten eerste valt hier weinig te rapen, zeker in vergelijking met de rest van de buurt. Toen ik aankwam met mijn laptop en digitale camera ging de waarde van de inboedel ten huize Perez meteen steil de hoogte in. Olga investeert bewust niet in haar huis, noch in haar inboedel. Zij weet dat het nutteloos is. Als ze zien dat je geld hebt, dan komen ze het halen. Hoewel het huis wel een opknapbeurt kan gebruiken, laat Olga het liever zo. Dan vallen ze je tenminste niet lastig. Een tweede reden is de aanwezigheid van twee schietgrage buurmannen. Aan de ene kant een winkelier en aan de andere kant een weduwnaar. Allebei laten ze graag eens zien hoe bewapend ze zijn, zodat criminelen de omliggende huizen liever vermijden. Gelukkig komen ze goed overeen met de familie Perez, zodat er geen gevaar is dat ze plots op ons beginnen te schieten. Ik ben ook al voorgesteld, zodat ze weten dat ik geen crimineel ben. Reden tot paniek is er dus niet, maar echt gerust kan je dus nooit helemaal zijn in de buurt. Het blijft dus zaaks om een andere plek te zoeken.

La Familia

Mijn eerste prioriteit hier is het zoeken naar een eigen plek. Dat kan allicht enkele weken duren, maar gelukkig heb ik een voorlopige thuis gevonden bij de familie Perez, de familie van Patricio die de meesten onder jullie inmiddels kennen. Niet in Buenos Aires zelf, maar in Boulogne-Sur-Mer. Inderdaad, zo heet het hier. De zee is enkele honderden kilometers hiervandaan, het enige water in Boulogne-Sur-Mer komt uit de kraan. De stad is genoemd naar de gelijknamige Franse badstad waar de grote Argentijnse bevrijder San Martín zijn laatste levensjaren doorbracht en waar hij overleed. Dat je die naam beter kan gebruiken voor een stad of dorp dat daadwerkelijk aan zee ligt, is hier niet helemaal doorgedrongen. Maar goed, ik ben dus ‘sur mer’ in een voorstad op zo’n 15-20 kilometer van Buenos Aires.

De familie Perez bestaat, zoals elke degelijke Argentijnse familie, uit een honderdtal dichte familieleden. Patricio heeft een twintigtal neven en nichten (ik heb er één) en een dozijn tantes en nonkels. Gelukkig wonen ze niet allemaal hier. Met mij erbij zijn we met z’n vieren wat meer dan draaglijk is. Moeder Olga (zie foto) zwaait de scepter. Sinds ze 20 jaar geleden haar man buitenschopte, voedde ze haar drie kinderen zo goed als helemaal alleen op. Olga werkt zes dagen per week, in de namiddag en de avond, afwisselend in een hippodroom en in een gokkantoor waar ze weddenschappen plaatst voor haar klanten. Ik zie haar dus enkel ’s morgens en heel laat in de avond als ze thuiskomt. Terwijl ze aan de slag is, draait de video op volle toeren, zodat Olga als ze ’s avonds thuiskomt haar novelas (soaps) kan zien. Het is zowat haar enige hobby. Voor de rest verveelt ze zich nogal snel, zodat we regelmatig opgetrommeld worden om met haar aan tafel te zitten, mate te drinken en te praten over vanalles en nog wat. En intussen probeert ze mij zoveel mogelijk te doen eten. Gelukkig heeft ze inmiddels begrepen dat een halve kip, een biefstuk én een worst echt té veel is als avondeten. De porties zijn al wat genormaliseerd.

De oudste zoon Mariano – getrouwd, twee dochters – is inmiddels al een tijd het huis uit, zodat enkel zoon Patricio en dochter Daniella overblijven. Ook Dani werkt in de gokindustrie en werkt afwisselend ’s avonds en ’s nachts. Tussendoor probeert ze ook nog Engels te studeren. Dani (21, en vanaf 31 oktober 22) is de jongste en zeker ook de luidruchtigste. Patricio en Olga zijn rustige mensen, maar voor Dani staat spreken gelijk met roepen. Laat ons zeggen dat ze nogal een dragende stem heeft om het eufemistisch uit te drukken. Maar behalve het volume is er niets op aan te merken. Dani neemt mij vaak onder haar vleugels om dingen te regelen voor mij en om mij de weg te wijzen in de buurt. Jarenlang heb ik gezeurd om een klein zusje te krijgen en nu heb ik er eventjes één.

Verder wonen hier ook nog: de lelijkste en vuilste kat die ik ooit heb gezien (ik ben normaal dol op katten, maar dit dier is werkelijk afschuwelijk) maar die is inmiddels al een paar dagen verdwenen en dat lijkt niemand te storen; en Brigitte (zie foto), de dolle Golden Retriever die zich meteen aan mij gehecht heeft. Veel aandacht is het beestje niet gewoon, ze is er vooral als waakhond (alhoewel ik twijfel aan haar capaciteiten als bewaker) en krijgt voor de rest weinig affectie. Van mij krijgt ze die wel, zodat ik elke dag helemaal afgelekt word.

De rest van de familie woont wat verder en ik ken, uiteraard, nog niet iedereen. Zaterdag heb ik een aantal van Patricio’s nichten ontmoet. Twee nichten, Paula en Mariana, dansen flamenco en moesten optreden op een flamenco-festival in San Telmo, de mooiste en één van de oudste wijken van Buenos Aires. De directe familie van de twee nichten was er ook, zodat ik nu ook al wat tantes en nonkels ken. En ten slotte is er Abuela Carmen, Olga’s moeder, een strenge en weinig populaire oma. Carmen komt uit Catamarca, een plattelandsprovincie in het noordwesten waar het leven hard is. Ze woont afwisselend daar (waar ze een soort pensionnetje uitbaat) en hier in Buenos Aires waar haar vijf kinderen wonen: Olga en haar vier broers. Carmen is weinig populair bij haar (klein)kinderen omdat ze bijzonder kritisch is voor alles en iedereen rond haar. Toen ik haar ontmoette was ze al ruzie aan het maken met Dani omdat haar kleindochter, volgens haar, te lui is en te veel geld spendeert aan onnodige dingen. En wanneer Dani nu eindelijk eens aan trouwen zal denken, wil Carmen ook steeds weten. Voor wie het vergeten is, Dani is 21. Ik was al lang tevoren gewaarschuwd voor de hardheid van Carmen, maar het viel mij nog mee. Ik denk dat ik zelfs een beetje in de smaak val. Vooral het feit dat ik niet rook, leverde mij heel wat punten op. Carmens grootste frustratie is dat al haar kinderen en kleinkinderen roken, één van haar favoriete klachten en een steeds terugkerende wens bij elke verjaardag en moederdag. Goede punten voor mij, dus. Wel was ze erg kritisch over de manier waarop ik kip eet. Met mens en vork. Dat hoort niet, zelfs al was het een kippenborst waar nauwelijks puzzelwerk aan is.

En intussen probeer ik mezelf wat nuttig te maken door wat in de tuin te werken (zie foto), boodschappen te doen of wat te kuisen. Hoe geweldig de familie Perez ook is, een eigen plek blijft toch prioriteit nummer één.

Air Madrid

Ik heb het even nageteld: inmiddels heb ik gebruik gemaakt van de diensten van 15 luchtvaartmaatschappijen, waaronder een aantal behoorlijk obscure zoals het Braziliaanse GOL dat recentelijk één van haar vliegtuigen zag neerstorten in het Amazonegebied. En hoewel de ene maatschappij al beter is dan de andere, heb ik bij het verlaten van een vliegtuig nooit gedacht om nooit meer met deze of gene maatschappij te vliegen. Tot nu. Wees allen gewaarschuwd: als het te vermijden is, vlieg dan niet met Air Madrid. En als Air Madrid de enige optie is, blijf dan maar gewoon thuis. U gelooft mij niet? Zie hier dan de zaak Tomas Coppens versus Air Madrid.

Bewijsstuk 1: “Wij kunnen u niet op het vliegtuig toelaten”, krijg ik bij de check-in te horen, maar dan natuurlijk wel in het Spaans. Na een uur aanschuiven in de rij, weet een dame mij het nieuws vertellen dat ik met een biljet enkele reis helaas niet kan vertrekken. Aangezien Air Madrid mij zelf een biljet enkele reis heeft verkocht, reageer ik aanvankelijk met ongeloof en zelfs met teleurstelling over mijn gebrekkige Spaans. Stel u voor, mijn Spaans is zo slecht dat ik lijk te begrijpen dat ik gewoon niet mee mag vliegen. Maar helaas of hoera (het is maar hoe je het bekijkt), mijn Spaans is wel degelijk van een behoorlijk hoog niveau. Nee, de Argentijnse immigratie aanvaardt geen toeristen met een enkele reis. Dat zou logisch klinken als Argentinië deel uitmaakte van de Schengen-zone waar zulke absurde regels wel bestaan, maar in de drie keren dat ik Argentinië al ben binnengekomen, heeft nog nooit iemand gepolst naar mijn terugkeerplannen. Los daarvan meld ik de dame dat er overigens wel meerdere manieren om Argentinië te verlaten en dat ik wel degelijk van plan ben om het land binnen de drie maanden te verlaten, maar dan per bus. Wat overigens geheel de waarheid is. Ah goed, dan is het opgelost, beweert de dame. Als ze dan juist even mijn busticket voor januari 2007 mag zien, dan is alles zo gepiept. Zou ze het menen of is het sarcasme? Om dat te weten moet ik mijn Spaans echt wel bijschaven, maar mijn voorspelbare antwoord is natuurlijk dat ik op dat moment geen busticket naar Bolivië tevoorschijn kan toveren. Ze blijft dus bij haar stuk, voor mij is geen plaats op het vliegtuig. Gelukkig komt ze zelf met een oplossing. Als ik nu even snel een retourticket boek, dan kan ik er wel nog op. Het zal wel wat kosten, maar als ik een heel duur ticket koop dan ik altijd mijn geld (of toch het grootste deel ervan) terugkrijgen als ik beslis geen gebruik te maken van het ticket. Probleem opgelost, denkt zo’n Air Madrid hostess dan. Toch niet. Niet alleen weiger ik deze oplossing die er voor mij geen is, ik heb ook helemaal niet genoeg geld bij mij om zo’n oplossing zelfs maar te overwegen. Er wordt een overste bijgehaald, maar zij is even onvermurwbaar. Ik moet en zal een retourticket kopen, anders mag ik gewoon niet mee. Ik ben de wanhoop nabij, tot een bediende van enige rijen verder (want ondertussen doet de zaak van ‘el belga’ al goed de ronde) zich mijn lot aantrekt. Hij wenkt mij om bij hem te komen en nauwelijks twee minuten later heb ik een instapkaart op zak en is mijn bagage ervandoor. Blijkbaar toch niet zo’n groot probleem. Voor wie hierin toch nog een verzachtende omstandigheid ziet voor Air Madrid: de bediende die mij uiteindelijk heeft geholpen, droeg een Iberia-uniform.

Bewijsstuk 2: Het vertrekuur van vlucht NM1231 was 13u30. Vreemd, ik vind dit nergens terug op de vele schermen die alle vertrektijden aankondigen. Tot ik, ergens op het laatste scherm, zie staan:
17u20 – NM1231 – Buenos Aires
Ik ga uitleg vragen aan een Air Madrid standje waar zich ondertussen al een groep boze passagiers heeft verzameld. Ik laat de Spaanstaligen rustig elkaar uitschelden en als de scène afgelopen is, vraag ik rustig aan het bevoegde meisje en in het Engels deze keer (kwestie van mezelf te onderscheiden van de opgewonden latino’s) wat er aan de hand is. De vlucht vertrekt gewoon vier uren later. Vervelend, maar gelukkig bestaan er ondertussen Europese regels die de reizigers in zo’n geval het recht op een compensatie verlenen. Helaas heb ik het bij het verkeerde eind. De vlucht is helemaal niet te laat, er is gewoon een nieuwe uurregeling. Later hoor ik van andere passagiers dat Air Madrid de laatste weken al vaak te kampen heeft gehad met vertragingen en elke keer een compensatie van 600 euro per passagier moet ophoesten. Vandaar dat ze er nu iets op hebben gevonden. Geen vertragingen meer, maar gewoon een uurverandering. Lekker goedkoop en blijkbaar een vergeten achterpoortje in de wetgeving. Verder meld ik het meisje dat er in Buenos Aires mensen op mij zullen wachten en vraag of ik die kan verwittigen dat ik te laat zal zijn zodat zij geen uren hoeven te wachten op mij. Geen probleem, ik moet naam en telefoonnummer van de persoon achterlaten en dan zorgt zij er persoonlijk voor dat het kantoor in Buenos Aires de persoon in kwestie op de hoogte brengt. Nooit gebeurd, natuurlijk.

Bewijsstuk 3:
Tegen 16u30 heeft iedereen zich aan gate B21 verzameld, klaar om in te stappen. Daar komen al twee Air Madridders aan om iedereen te laten opstappen, ware het niet dat ze er enkel zijn om om te roepen dat het vertrek met een uur wordt uitgesteld. Dit keer gaat het om een echte vertraging. Meteen ontstaat er woede. En voor de twee bedienden het beseffen worden ze omringd door dezelfde heethoofden die ik eerder ook al aan het werk zag. Blijkt dat die mensen eigenlijk de dag voordien al hadden moeten vertrekken maar toen was de vlucht overboekt. En vandaag krijgen ze dan nog eens een pak vertraging te verwerken. Je zou van minder lastig worden. De twee krijgen de volle laag tot een wat rustigere oude man terecht opmerkt dat ze de verkeerde mensen aanpakken. Voor ik het goed en wel besef is er een algemene consensus binnen de reizigersgroep dat we iemand willen spreken met enig gezag, omdat de twee jongelingen ons eigenlijk niets kunnen of willen vertellen. Ze geven geen reden voor de vertraging op en lijken niet te kunnen garanderen dat we vandaag nog vertrekken. Met handgeklap en gescandeer worden dus de verantwoordelijken geroepen. Maar in plaats daarvan krijgen we de Guardia Civil op ons dak die de gemoederen moet komen bedaren. Omdat de Guardia Civil ook maar een schuilnaam is voor flikken, dreigt hun aanwezigheid pas echt de zaak uit de hand te laten lopen. Even sta ik middenin de actie. Wanneer een man naast mij een foto neemt van de scène met de Guardia Civil, komt één van die flikken aangestormd en eist hij de camera op. De man in kwestie weigert uiteraard en voor ik het weet sta ik tussen de flikken en een groter wordende groep mensen aan de kant van de amateurfotograaf. Nu pas dreigt een handgemeen te ontstaan (vooraleer de flikken kwamen werd er enkel wat gescholden) tot de bewuste foto voor het oog van iedereen wordt gewist en de Guardia Civil terug overgaan tot het bewaren van de orde en dit keer worden ze door zowat iedereen gefotografeerd, zodat er nog weinig tegen te beginnen valt. Er wordt wat getrokken en tegen wat toestellen geschopt en de Guardia Civil vragen en krijgen versterking. Nog goed dat er geen waterkanon binnenkan, of zouden ze een draagbaar kanonnetje hebben voor zulke gevallen? De sfeer blijft de hele tijd gespannen maar om 18u30 worden we dan toch op het vliegtuig gelaten.

Dat zijn de drie belangrijkste bewijsstukken, maar ook tijdens de vlucht slaagt Air Madrid er voortdurend in het ongenoegen op te wekken van de passagiers, door onder meer de toiletten af te sluiten op het moment dat het eten wordt rondgediend. Enfin, ik wil maar zeggen: als u ooit in de verleiding wordt gebracht om met Air Madrid te reizen, doe het dan liever niet.